Plazmalar, Özellikleri 9. Sınıf


Kategoriler: 9. Sınıf Kimya

PLAZMALAR


Reklamlar

1928 yılında ilk kez Irving Langmuir tarafından keşfedilen PLAZMA yani iyonize olmuş gaz maddenin dördüncü halini ifade etmektedir. Bir maddeye enerji verildiğinde katıdan sıvıya, sıvıdan gaza geçer. Maddenin gaz haline enerji verilmeye devam edilirse gaz iyonize olarak yoğun plazma haline gelir. Aynı zamanda pozitif ve negatif yüklü taneciklerin ortak hareketi anlamına gelmektedir.

Plazma kavramı aslında günlük hayatta çokça karşılaştığımız bir kavram olmamakla birlikte evrendeki maddelerin büyük çoğunluğu plazmadır.

Örneğin; Yıldırımlar, auroralar ( kutup ışıkları ), güneş, mum alevi, volkan lavları, florasan lamba, plazma küre, yıldızlar, şimşek, neon ışıkları vb.

Özellikleri:

  • Farklı sıcaklıklara sahip olabilirler. Örneğin güneş ve mum alevi
  • İletkendirler.
  • Yapısındaki pozitif yük sayısı negatif yük sayısına eşit olduğundan nötral durumdadır.
  • Büyük enerjiye sahiptirler.
  • Manyetik alan ve elektriksel alandan etkilenirler.
  • Üretildiği maddeye, yoğunluğuna, basıncına ve kullanılan gazın cinsine göre adlandırılırlar.
  • Belirli şekil ve hacimleri yoktur.
  • Yoğunlukları katı ve sıvılara göre çok düşüktür.
  • Plazmayı oluşturan tanecikler birbirine çarpacak kadar yoğun değildirler.

Plazmalar kararsız enerji düzeylerine sahip olduğu için çeşitli yüzeylerle etkileşime girerler. Bu sebepten dolayı imalat sanayinde ( otomotiv, ambalaj, tekstil… ) malzeme özelliklerini seçebilmek adına kullanılırlar.


Reklamlar

Plazmalar sıcak ve soğuk olmak üzere ikiye ayrılır.

Sıcak plazma: Sıcaklığı 1000 “K üzerinde olan plazmalara SICAK PLAZMA denir. Gaz moleküllerinin tamamına yakını iyonize olmuştur. Örneğin; mum alevi, güneş, yıldırım…

Soğuk plazma: Sıcaklığı 1000 “K altında olan plazmalara soğuk plazma denir. Gaz moleküllerinin az bir kısmı iyonize olmuştur. Örneğin; floresan ve neon lambalar, plazma küresi…

Örnek:

I. Kararsız enerji düzeylerine sahiptirler.
II. Plazmalar çok yüksek sıcaklıklarda oluşabilir.
III. Gaz halindeki maddeye enerji verilmeye devam edilirse iyonlarına ayrışarak plazma haline geçebilir.

Yukarıda verilenlerden hangileri maddenin plazma hali için doğrudur!


Reklamlar

A) Yalnız I   B) I ve II   C) II ve III D) Yalnız III  E) I, II ve III

Verilen üç yargı da maddenin plazma hali için doğrudur. Cevap: E

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
13 Haziran 2020 Cumartesi
Reklamlar